Herbert Berkhout over zijn succesvolle bedrijf SoundEnergy, subsidies en Vindsubsidies

Geïnspireerd door de VPRO-documentaireserie Klimaatjagers, nam architect en hogeschooldocent Herbert Berkhout in 2013 het besluit ook zelf een steentje te willen bijdragen aan een beter klimaat. Nu, slechts vijf jaar later, is hij medeoprichter en CEO van het veelbelovende SoundEnergy, dat met een ingenieus systeem om gebouwen te koelen met warmte, op het punt staat de internationale markt te veroveren. Hij vertelt graag hoe subsidies zijn onderneming verder hebben geholpen. SoundEnergy maakte onder meer gebruik van de subsidieregelingen MIT en EFRO.

SoundEnergy ontwikkelt een duurzaam systeem dat gebouwen met geluidsgolven kan koelen en verwarmen. Voor grote complexen, kantoren en fabrieken kan met de Thermo Acoustic Energy Converter (THEAC) tot 50% energie worden bespaard. Het systeem koelt zonder elektriciteitsverbruik, CO2-neutraal en zonder giftig koudemiddel. Het systeem wordt in binnen- en buitenland omarmd en geprezen en geniet grote belangstelling van overheden en investeerders.  Voor het onderzoek naar de haalbaarheid van dit product heeft hij de regeling Mkb Innovatiestimulering Regio en Topsectoren (MIT) benut. Hoe is de reis van Herbert Berkhout begonnen, en hoe wist hij een idee om te zetten in een succesvolle business?

Marktonderzoek naar innovatie: ‘De behoefte van de markt is doorslaggevend’
Het idee voor het koelen van gebouwen ontstond tijdens het zien van de documentairereeks Klimaatjagers. Berkhout: ,,Ik werd gegrepen door de schoonheid van klimaatonderzoek en ben me daarin gaan verdiepen. Het bleek dat vooral het energie- en milieuvriendelijk koelen van gebouwen een probleem is. Voor het CO2-neutraal verwarmen van gebouwen zijn wel heel veel technieken ontwikkeld, voor het koelen nog niet. Een techniek die er wel was en mijn interesse wekte, was die van onderzoeker Kees de Blok. Hij was bezig met een innovatief systeem op basis van thermo-akoestiek. Ik heb contact met hem gezocht en voorgesteld om samen op te trekken om te kijken of we zijn techniek op grotere schaal zouden kunnen toepassen op de markt. Als researcher was zijn focus vooral gericht op de ontwikkeling van de techniek. Niet op het lanceren daarvan op de markt. Daarin zag ik mijn toegevoegde waarde. De eerste stap was om te onderzoeken of er behoefte was aan deze technische oplossing. Want dat is toch wel essentieel om van een technologische oplossing een succes te maken. Een technology push werkt eigenlijk bijna nooit.’’

Opschalen en groeien: ‘Ik verslond stapels bedrijfskundige boeken en startup-gidsen’
Berkhout ontdekte al snel dat er grote behoefte was aan het koelen van gebouwen met behulp van zonnewarmte. ,,Het werkt ook heel mooi. Op de warmste dagen heb je namelijk de meeste warmte die je kunt gebruiken om te koelen. En dan is ook de behoefte om te koelen het grootst. Toen bleek dat de belangstelling op de markt er was, ben ik gaan kijken hoe we het idee en het marktonderzoek konden vertalen naar een bedrijfsmodel. Ik verslond in die tijd stapels bedrijfskundige boeken en startup-gidsen. Want ja, het doen van zaken verandert voortdurend. Uiteindelijk kwam ik tot de conclusie dat onze beste kans om te groeien, ligt in het opschalen van de bestaande techniek. Deze had zichzelf op kleine schaal immers al bewezen. Met dat verhaal ben ik teruggegaan naar Kees de Blok. Het kostte mij wat moeite hem te overtuigen en zijn vertrouwen te winnen. Hij was immers al dertig jaar bezig met zijn techniek, en daar stond ik ineens met een ‘wild’ bedrijfsplan. Maar nadat we ook het vertrouwen en financiële ondersteuning kregen van een aantal externe partijen, waaronder Kennispark Twente en Saxion, was er voldoende basis om van start te gaan.’’

Financiële strategieontwikkeling: ‘Aankloppen bij de bank leek ons in de eerste fase zinloos’
Na de eerste fase van SoundEnergy ging het crescendo met de onderneming. ,,Je komt dan vanzelf op het punt dat je als ondernemer een financiële strategie moet ontwikkelen. We hebben er bewust voor gekozen om eerst financiering te zoeken via overheidspartijen. Daarna pas bij Business Angels en kredietfondsen. We moesten ons eerst bewijzen. Om überhaupt externe investeerders te vinden, en ook om het financiële risico voor ons zelf zo klein mogelijk te houden. Aankloppen bij banken leek ons in de eerste fase zinloos. Deze zouden niet met ons in zee gaan. En bovendien wilden we zelf ook niet riskeren dat we een lening niet zouden kunnen terugbetalen. Het lukte om subsidies te vinden voor ons project. Zo hebben we gebruik gemaakt van de regeling Mkb Innovatiestimulering Regio en Topsectoren (MIT) en het Europees Fonds voor Regionale Ontwikkeling (EFRO).’’

Subsidies: ‘We hebben gemerkt dat steun van de overheid vertrouwen wekt’
,,De overheidsprogramma’s en financieringen hebben ons veel gebracht. We hebben ons voordeel kunnen doen met de feedback op onze startende onderneming. Goede adviezen hebben ons verder geholpen. De financiële steun gaf natuurlijk een belangrijke impuls voor het doorontwikkelen van ons systeem en bedrijf. En we hebben gemerkt dat steun van de overheid vertrouwen wekt. Ook voor andere partijen. Het vinden van andere type investeerders ging daarna gemakkelijker.’’

Binnen een aantal jaar is SoundEnergy uitgegroeid tot een veelbelovend bedrijf. Het bedrijf ontving verschillende prijzen en er is grote belangstelling voor het product THEAC, in binnen- en buitenland. Voor de ontwikkeling van de THEAC-25 werkt SoundEnergy onder meer samen met het Saxion Hogeschool Tech For Future (TFF) fund en de Universiteit Twente.

Over Vindsubsidies: ‘dedicated, flexibel en gedreven’
Vindsubsidies ondersteunt SoundEnergy op subsidiegebied, en vroeg onder meer de MIT- en EFRO-subsidies aan. Herbert Berkhout is erg te spreken over de samenwerking met de adviseurs van Vindsubsidies. ,,Ik heb het als zeer prettig ervaren dat de adviseurs van Vindsubsidies als techneuten kunnen meedenken. In aanloop naar een subsidieaanvraag sparren zij op niveau mee voor de beste aanpak. Wij hebben ons ook ontzorgd gevoeld tijdens het aanvraagproces. Ik werd alleen gemaild met vragen waar de adviseurs zelf echt niet uitkwamen. De rest werd ons uit handen genomen. We hadden ook geen omkijken naar het bewaken van het indieningsproces, zoals het halen van allerlei deadlines. Dat scheelt een hoop werk. Heel fijn, want als Startup heb je de handen vol aan allerlei andere zaken.’’

,,De betrokkenheid en gedrevenheid van de adviseurs is, in vergelijking met andere bureaus waarmee ik in het verleden heb samengewerkt, opvallend groot. Ze vechten voor je. Toen we een afwijzing ontvingen op een MIT-aanvraag, die in onze ogen onterecht was, zijn de adviseurs een procedure gestart om ons gelijk te halen. Ze beten zich daarin helemaal vast. En met succes. De aanvraag werd uiteindelijk toegekend. Op zo’n moment voelt het bijna alsof zo’n adviseur onderdeel is van je eigen team. En zo moet het zijn.’’